කලා වැව

කලා වැව යනු ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු මැද පළාතේ අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇති පුරාණ ජලාශයක් වේ. කලා-බලලු වැවු යුග්මයේ ප්‍රධාන වැව මෙය වන අතර තිසා වැවට ජලය ගෙනයනු ලබන සැතපුම් 54 (86.9 කි.මි) පමණ දිගු පුරාණ ඇල මාර්ගයක් වූ ජය ගඟ නැතහොත් යෝධ ඇළ මාර්ගය ආරම්භවන්නේද මෙම කලා වැවෙන් වේ. ශෙෙලමය හිටි බුද්ධ ප්‍රථිමාවක් වූ අවුකන බුදු පිළිමයද කලා වැවට ආසන්නයේ පිහිටා තිබේ.

කලා වැව

ගමන් මාර්ගය

දඹුල්ල හරහා අනුරාධපුර මාර්ගයේ කැකිරාව ප්‍රදේශීය ලේකම් කාර්යාලයට අයත් කැකිරාව නගරයේ සිට සැත්පුම් 6 ක් (9.7 කි.මි.) දුරින් මෙම වැව පිහිටා ඇත.

ඉතිහාසය

ක්‍රි.ව. පස්වන ශතවර්ශයේ රජකම් කෙරූ ධාතුසේන රජු විසින් කලා වැව ඉදිකරන ලදී. කලා වැවේ ඉදිකිරීම් වලින් අනතුරුව රජු විසින් ඊට ආසන්නයේම බලලු වැව නමින් තවත් වැවක් ඉදිකරනු ලබූ අතර එම වැව් දෙක එක්කිරීමෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම වැව නිර්මාණය කෙරිණි. ධාතුසේන රජුගෙන් අනතුරුව ඔහුගේ පුත් වූ දෙවන මහින්ද රජු (ක්‍රි.ව. 777-797) විසින්ද තවදුරටත් මෙම වැව පුළුල් කරනු ලැබීණි.

අතීත සබැඳි

කලා වැව ඉදි කෙරෙමින් පවතින කාලයේ කාල නම් කොළුගැටයෙක්ද මේ හා සම්බන්ද වෙමින් කටයුතු කල බව පැවසෙයි.

පිළිසකර කිරීම්

කලා වැව 12 වන ශතවර්ෂයේ සිටි පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් ප්‍රථිසංස්කරණය කෙරූ බව ප්‍රකාශ වේ. මෙරට සිටි බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාරවරුන් වූ සර් විලියම් හෙන්රි ගෙග්‍රරි (1872-1877) සහ සර් අාතර් හැමිල්ටන් - ගෝඩන් (1883-1890)  සිටි සමයේදීද කලා වැව කිහිපවරක් පිලිසකර කොට ඇත. රට තුල බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයෙන් පසුව 1958 දී, වැව් බම්ම බලලු වැව හා සම්බන්ද කර නැවත ගොඩනගා තිබේ.

වැවෙහි ප්‍රමාණය

වැවෙහි වට ප්‍රමාණය සැතපුම් 40ක් (කි.මි. 64.4) පමණ වන අතර මුළු වර්ගඵලය වර්ග සැතපුම් 7 ක් (වර්ග කි.මි. 18.1) පමණ වේ. අමුණේ දිග අඩි 22,572 ක් (6,879.9 මි) හා එහි උස අඩි 48 ක් (14.6 මී) පමණ වේ. පිටවාන අඩි 216 පළලකින්ද අඩි 170 දිගකින්ද යුක්ත වේ. කලා වැවේ ඉවුර උසින් අඩි 60ත් 80ත් අතර අගයක් වන අතර පළල අඩි 200ක් පමණ වේ. එය දිගින් සැතපුම් 3ක් පමණ වේ.

අරමුණු

පුරාණයේ පැවති විශාලතම වැවක් සේ සලකණු ලබන මෙම වැව මගින් ඊට ආසන්නයේ පිහිටි කුඩා වැව් සදහාද ජලය සපයා තිබේ. අනුරාධපුර අගනගරයේ පිහිටි ජනතාවට ජලය සැපයීමට කලා වැවේ සිට ජලය ජය ගඟ හරහා තිසා වැවට රැස් කර ඇත. මහවැලි ජලාප්‍රවාහන යොජනා ක්‍රමයේ ප්‍රධාන රැදවුම් ස්ථානයක් වන මෙම වැව 1976 සිට ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු මැද පළාතේ ජනතාවට ජලය සපයා ඇත. මිරිදිය මත්ස්‍ය කර්මාන්තය, වෘක්ෂලතා සදහා විශේෂයෙන්ම මිටියාවත් පිහිටි තණකොළ සදහා ජලය සැපයීම ආදිය සඳහා වැවෙහි ජලය භාවිතා කරයි.

දියසරු උයන තෙත්බිම් උද්‍යානය

නුගේගොඩ පාගොඩ වෙට්ලන්උද්‍යානය ,බැද්දගාන තෙත්බිම් උද්‍යානය ඒ ස්ථාන තමයි කොළඹට ළඟම ඒ බව ඔබ දන්නවා. ඔබ එහි බොහෝ වෙලාවට ගිහින් විඩාව නිවාගෙන එන්නත් ඇති. ඒත් අද මම කියන්න යන තැන ගැන වැඩියකවුරුත් දන්නෙ නෑ මම දැක්කෙත් අහම්බෙන්, ඒ.තමයි.දියසරු උයන.
මේ උද්‍යානය පිහිටලා තියෙන්නේ හරියටම කිව්වොත් අගනුවර පාර්ලීමේත්තුව ඉදිරිපිට.අක්කර 60ක භූමි ප්‍රමාණයක පැතිරිලා තියන දියසරු උද්‍යානය විවෘත වුණේ දැනට අවුරුදකට කලින්. උද්‍යානය තුලට යන්න කලින් මෙහි ආරම්භය ගැන කියන්නම්.
1981 මේ උද්‍යානය තිබෙන ප්‍රදේශය කුඹුරු වෙල් යායක් ඒ.කාලේ‍රදේශය යොදාගෙන තියෙන්නේ දියවන්නාව හෑරීමේදී ඉවතලන පස් ගොඩ කිරීමට.පසුව මහ වැහි වලට ගොදුරු වෙච්ච මේ.මුඩු බිම කාල‍යත් සමග වගුරු බිමක් බවට පත්වෙලා. ඒ විතරක් නොවෙයි කොළඹ ගංවතුර පාලන ප්‍රදේශය වෙලා තියෙන්නෙත් මේ භූමිය කාලයත් එක්ක කොළඹ සංවර්ධන වෙනකොට ගම්බිම් වල හිටපු සත්තු මේ භූමිය තමන් ගේ වාසස්ථාන බවට පත් වෙලා.

 
ගමේ මිනිස්සු කෘෂිකර්මාන්තයේ යෙදුන මේ බිම දියවන්නාවේ පාර්ලීමේත්තුව ඉදිකිරීමේ ආරම්භයත් සමග රජයට පවරාගෙන තිබෙනවා.ඊට පස්සේ මේ 2010 ලංකාවට සිදු වුණ ගංවතුර බලපෑමත් එක්ක ලැබිච්ච ප්‍රතිපාදන වලින් වගුරු බිම් සංවර්ධන සඳහා රජය කටයුතු කරන වෙලාවේ මේ භූමියෙත් ඇල මාර්ග හදලා සංවර්ධන සිද්ධ වෙලා අද වෙනකොට උද්‍යානයක් බවට පත්වෙලා තියනවා.

උද්‍යානයනයට ඇතුළු වෙනකොට මෙහි නඩත්තු කටයුතු සඳාහා පුංචි ටිකට් එකක් ගන්න සිද්ධ වෙනවා මෙය නැරඹීමට එන අයගේ වාහන නතර කිරීම සඳාහා ඉදිකර ඇති අපූරු අංගනය අසල තමයි ටිකට් කවුන්ටර් එක තියෙන්නේ ඒ අඩලම එන අයට ගිමන් නිවාගන්න අපූරු හටි එකකුත් සනීපාරක්ෂක කටයුතු සදාහා ස්ථානයකුත් උද්‍යානය ඉදිරිපිට තියනවා.
ස්භාවික වැල් වලින් සැදූ උමගක් මැදින් උද්‍යානයට ඇතුළු වෙන පාර නිර්මාණය කරලා තියනවා ඒ වගේම වගුරු බිමකින් කෙරෙන කාර්‍යභාරය ගැන සහ උද්‍යානයේ නැරඹීමට ඇති දේ ගැන තැන පුවරු සවිකර තියෙනවා.ඒ නිසා මෙහි ඇවිදින්න මාර්ගෝපදේශකයෙක් අවශ්‍ය වෙන්නෙ නෑ.

දියසරු උද්‍යානයේ මුලින්ම හම්බෙන්නේ සමනළ උයන ඇල මාර්ගය අසලින් ඇති මේ උයනේ විශාල උන පඳුරු මල් වගාවන් වගේම වැටකෙය්යා පඳුරු දැකගන්න පුළුවන් උද්‍යානය බහුලව දකින්න පුළුවන් ගස් වර්ගට තමයි දං ගස්.මේ දවස් වලනම් දං ගස් ඵල බවවෙලා තියෙන්නේ.ඒ වගේම උද්‍යානය ඇල මාර්ගය දීගේ ගිහින් නැරඹීමට ත් බෝට්ටු සේවයක් මෙහි ක්‍රියාත්මක වෙනවා.

දියසරු උද්‍යානයට තලවතුගොඩ තෙත්බිම් උද්‍යානය කිල‍යත් කියනවා ඒ වගේම මේ උද්‍යානය හුඟක් ජනප්‍රිය පරිසරවේදීන් අතර.මොකද කොළඹ කුරුල්ලො නරඹන්නට තියන හොඳම තැන තමයි මේ උද්‍යානය.කුරුල්ලො නැරඹීම සඳහා විශේෂ මැදිරියකුත් නිර්මාණය කරල තියනවා.දියසරු උද්‍යානය ගැන කියන්න දේවල් නම් හුඟක් තියනවා.ඉතින් ඒ හැමදේම කිව්වොත් යන කෙනෙකුට අගයක් නැතිවෙනවා. ගිහින්ම විඳින එක තමයි වඩාත් හොඳ.ඔබත් යන්න සුන්දරත්වය විඳින්න.පියසටහන් පමණක් ඉතිරිකර එන්න.

නුගේගොඩ පාගොඩ වෙට්ලන්උද්‍යානය ,බැද්දගාන තෙත්බිම් උද්‍යානය ඒ ස්ථාන තමයි කොළඹට ළඟම ඒ බව ඔබ දන්නවා. ඔබ එහි බොහෝ වෙලාවට ගිහින් විඩාව නිවාගෙන එන්නත් ඇති. ඒත් අද මම කියන්න යන තැන ගැන වැඩියකවුරුත් දන්නෙ නෑ මම දැක්කෙත් අහම්බෙන්, ඒ.තමයි.දියසරු උයන.
මේ උද්‍යානය පිහිටලා තියෙන්නේ හරියටම කිව්වොත් අගනුවර පාර්ලීමේත්තුව ඉදිරිපිට.අක්කර 60ක භූමි ප්‍රමාණයක පැතිරිලා තියන දියසරු උද්‍යානය විවෘත වුණේ දැනට අවුරුදකට කලින්. උද්‍යානය තුලට යන්න කලින් මෙහි ආරම්භය ගැන කියන්නම්.
1981 මේ උද්‍යානය තිබෙන ප්‍රදේශය කුඹුරු වෙල් යායක් ඒ.කාලේ‍රදේශය යොදාගෙන තියෙන්නේ දියවන්නාව හෑරීමේදී ඉවතලන පස් ගොඩ කිරීමට.පසුව මහ වැහි වලට ගොදුරු වෙච්ච මේ.මුඩු බිම කාල‍යත් සමග වගුරු බිමක් බවට පත්වෙලා. ඒ විතරක් නොවෙයි කොළඹ ගංවතුර පාලන ප්‍රදේශය වෙලා තියෙන්නෙත් මේ භූමිය කාලයත් එක්ක කොළඹ සංවර්ධන වෙනකොට ගම්බිම් වල හිටපු සත්තු මේ භූමිය තමන් ගේ වාසස්ථාන බවට පත් වෙලා.


 
ගමේ මිනිස්සු කෘෂිකර්මාන්තයේ යෙදුන මේ බිම දියවන්නාවේ පාර්ලීමේත්තුව ඉදිකිරීමේ ආරම්භයත් සමග රජයට පවරාගෙන තිබෙනවා.ඊට පස්සේ මේ 2010 ලංකාවට සිදු වුණ ගංවතුර බලපෑමත් එක්ක ලැබිච්ච ප්‍රතිපාදන වලින් වගුරු බිම් සංවර්ධන සඳහා රජය කටයුතු කරන වෙලාවේ මේ භූමියෙත් ඇල මාර්ග හදලා සංවර්ධන සිද්ධ වෙලා අද වෙනකොට උද්‍යානයක් බවට පත්වෙලා තියනවා.

උද්‍යානයනයට ඇතුළු වෙනකොට මෙහි නඩත්තු කටයුතු සඳාහා පුංචි ටිකට් එකක් ගන්න සිද්ධ වෙනවා මෙය නැරඹීමට එන අයගේ වාහන නතර කිරීම සඳාහා ඉදිකර ඇති අපූරු අංගනය අසල තමයි ටිකට් කවුන්ටර් එක තියෙන්නේ ඒ අඩලම එන අයට ගිමන් නිවාගන්න අපූරු හටි එකකුත් සනීපාරක්ෂක කටයුතු සදාහා ස්ථානයකුත් උද්‍යානය ඉදිරිපිට තියනවා.

ස්භාවික වැල් වලින් සැදූ උමගක් මැදින් උද්‍යානයට ඇතුළු වෙන පාර නිර්මාණය කරලා තියනවා ඒ වගේම වගුරු බිමකින් කෙරෙන කාර්‍යභාරය ගැන සහ උද්‍යානයේ නැරඹීමට ඇති දේ ගැන තැන පුවරු සවිකර තියෙනවා.ඒ නිසා මෙහි ඇවිදින්න මාර්ගෝපදේශකයෙක් අවශ්‍ය වෙන්නෙ නෑ.

දියසරු උද්‍යානයේ මුලින්ම හම්බෙන්නේ සමනළ උයන ඇල මාර්ගය අසලින් ඇති මේ උයනේ විශාල උන පඳුරු මල් වගාවන් වගේම වැටකෙය්යා පඳුරු දැකගන්න පුළුවන් උද්‍යානය බහුලව දකින්න පුළුවන් ගස් වර්ගට තමයි දං ගස්.මේ දවස් වලනම් දං ගස් ඵල බවවෙලා තියෙන්නේ.ඒ වගේම උද්‍යානය ඇල මාර්ගය දීගේ ගිහින් නැරඹීමට ත් බෝට්ටු සේවයක් මෙහි ක්‍රියාත්මක වෙනවා.

දියසරු උද්‍යානයට තලවතුගොඩ තෙත්බිම් උද්‍යානය කිල‍යත් කියනවා ඒ වගේම මේ උද්‍යානය හුඟක් ජනප්‍රිය පරිසරවේදීන් අතර.මොකද කොළඹ කුරුල්ලො නරඹන්නට තියන හොඳම තැන තමයි මේ උද්‍යානය.කුරුල්ලො නැරඹීම සඳහා විශේෂ මැදිරියකුත් නිර්මාණය කරල තියනවා.දියසරු උද්‍යානය ගැන කියන්න දේවල් නම් හුඟක් තියනවා.ඉතින් ඒ හැමදේම කිව්වොත් යන කෙනෙකුට අගයක් නැතිවෙනවා. ගිහින්ම විඳින එක තමයි වඩාත් හොඳ.ඔබත් යන්න සුන්දරත්වය විඳින්න.පියසටහන් පමණක් ඉතිරිකර එන්න.